# Javob kodlari va xatolar > HTTP kodlari, xatolik tanasi formatlari, asinxron javob konverti. ## HTTP kodlari | Kod | Qachon qaytariladi | Nima qilish kerak | | ----- | ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- | ----------------------------------------------------------------------------------------------- | | `200` | muvaffaqiyat | — | | `201` | obyekt yaratildi | — | | `400` | kirish ma’lumotlari validatsiyasi xatosi | so’rovni tuzatish, takrorlamaslik | | `401` | token mavjud emas, muddati tugagan yoki yaroqsiz | tokenlar juftligini yangilash va bir marta takrorlash | | `403` | marshrut uchun ruxsatlar yo’q, kompaniya bloklangan yoki kalit faollashtirilmagan | ruxsatlar berish; kompaniya va kalit holatini tekshirish | | `404` | marshrut yoki obyekt topilmadi | yo’l va identifikatorni tekshirish | | `408` | asinxron javobni kutish vaqti tugadi (600 s; [hisobotlarni Excel’ga eksport qilishda](/uz/reference/report-export/) — 100 s) | obyekt holatini alohida so’rov bilan tekshirish | | `422` | biznes-validatsiya xatosi | ma’lumotlarni tuzatish | | `429` | og’ir marshrutda cheklagich ishga tushdi | eksponensial kechikish bilan takrorlash | | `500` | ichki xato | 1–2 marta takrorlang, keyin `correlation_id` bilan qo’llab-quvvatlash xizmatiga murojaat qiling | ## Tana formatlari **Klassik konvert** — aksariyat metodlar va kirishni tekshirish shunday javob qaytaradi ```json { "code": 401, "message": "token expired", "error": "token has been expired", "data": null } ``` **Xato obyekti** ```json { "error": { "code": "BAD_REQUEST", "message": "shop_id is required" } } ``` **Asinxron javob konverti** ```json { "session_id": "00000000-0000-0000-0000-000000000000", "company_id": "00000000-0000-0000-0000-000000000000", "id": "00000000-0000-0000-0000-000000000000", "status_code": 400, "error": { "code": "BAD_REQUEST", "message": "..." }, "correlation_id": "00000000-0000-0000-0000-000000000000" } ``` Bu holda yakuniy HTTP-kod `status_code` maydonidan, yaratilgan yoki o’zgartirilgan obyekt ID’si esa `id` dan olinadi. Konvertning bo’sh maydonlari javobga kiritilmaydi (`omitempty`); xato konvertida `data` odatda bo’lmaydi. **Taym-aut tanasi** — xuddi shu kanal, lekin qisqaroq: unda `status_code` maydoni **yo’q**. ```json { "correlation_id": "...", "error": { "code": "TIMEOUT", "message": "Timeout waiting for response" } } ``` `error.code` birinchi bo’lib tekshiriladi. ## Kalit kodlar semantikasi ### 401 — token Sababi `message` + `error` juftligiga qarab farq qiladi: | `message` | `error` | Nima bo’ldi | | --------------- | ---------------------------------------------- | -------------------------------------------------------------- | | `token error` | JWT tahlili matni | token kesilgan, buzilgan yoki noto’g’ri kalit bilan imzolangan | | `token expired` | `token has been expired` | muddati tugagan — yangilash talab etiladi | | `unauthorized` | `refresh token used as access` | `Authorization` ga refresh-token kiritilgan | | `unauthorized` | `session not found` / `session revoked` | sessiya yopilgan yoki bekor qilingan — yangi login kerak | | `unauthorized` | `mismatch platform-id with token info` | `platform-id` token berilganiga mos emas | | `unauthorized` | `user is not active` / `user has been expired` | kalit o’chirilgan yoki uning muddati o’tgan | Tokenlar juftligi `POST /v2/auth/refresh` orqali yangilanadi (`platform-id` sarlavhasi kerak). Agar refresh-tokenning ham muddati o’tgan bo’lsa, yangi token `POST /v1/auth/login` orqali chiqariladi. Yangilash jarayonidagi xatoliklar sababi tavsiflangan holda `400` kodi bilan qaytadi. ### 403 — ruxsatlar Metod mavjud, token yaroqli, biroq «metod + marshrut shabloni» juftligi kalit uchun ruxsat etilgan ro’yxatga kirmaydi. Yana ikkita holatda xuddi shu kod qaytadi: kompaniya bloklangan (`"error": "company is blocked"`) va kalit faollashtirilmagan (`"error": "user hasn't been activated"`). ### 429 — chastota Perimetrdagi umumiy limit — bitta IP dan soniyasiga 2 ta so’rov. Undan tashqari alohida og’ir marshrutlarda o’z cheklovchilari bor: qidiruv marshrutlari va [hisobotlarni Excel’ga eksport qilish](/uz/reference/report-export/) (soniyasiga 5 ta so’rov). Bu hisoblagichlar platformaning barcha mijozlari uchun umumiy. ### 408 — asinxron javob taym-auti Asinxron operatsiya natijasi 600 soniya ichida kelmaganda yuzaga keladi; [hisobotlarni Excel’ga eksport qilishda](/uz/reference/report-export/) kutish qisqaroq — 100 soniya. Bunda operatsiya bajarilgan bo’lishi ham mumkin — **yozishni ko’r-ko’rona takrorlash mumkin emas**. ## Biznes-kodlar ### Satrli `error` / `error.code` maydonida satrli kodlar uchraydi: `BAD_REQUEST`, `TIMEOUT`, `TOO_MANY_REQUESTS`, `rate_limited`, tokenni yangilash javoblarida esa RFC 6749 §5.2 kodlari beriladi: `invalid_request`, `invalid_grant`, `unauthorized_client`, `server_error`. ### Raqamli — sotuvlarda Sotuv metodlari `400` qaytaradi, aniq sababi esa **`data.error_code` dagi** raqam orqali ifodalanadi: ```json { "status_code": 400, "error": { "code": "", "message": "status: 400 - errors: Bad request - causes: ..." }, "data": { "error_code": 20084, "message": "payment is possible only for calculated order", "data": null } } ``` Bu yerdagi `error.code` — bo’sh satr. Onlayn do’konni integratsiya qilishda eng ko’p uchraydigan kodlar: | Kod | Ma’nosi | Nima qilish kerak | | ------- | ------------------------------------------------------------------- | ---------------------------------------------------------------------------------------- | | `20084` | to’lovni faqat qayta hisoblangan savat uchun amalga oshirish mumkin | pozitsiyalar noto’g’ri metod bilan qo’shilgan — `POST /v2/order-product/:order_id` kerak | | `20082` | yopiq smenada to’lov qilish | sotuv do’konida smenani ochish | | `20010` | foydalanuvchida joriy kassa yo’q | smenani ochish; kassani tizim tanlaydi, uni tanada uzatishdan foyda yo’q | | `20009` | kassa do’koni va sotuv do’koni har xil | sotuv boshqa do’konda yaratilgan | | `20015` | sotuvda pozitsiyalar yo’q | to’lovdan oldin mahsulotlarni qo’shish | | `20016` | mahsulot yetarli emas | sotuv do’konidagi qoldiqni tekshirish | | `20017` | qoralama o’chirildi | yangi yaratish | | `20020` | noto’g’ri to’lov summasi | to’lovlar summasi chek summasiga mos kelishi kerak | | `20033` | smena topilmadi | smenani ochish | | `20036` | mahsulot topilmadi | tekshirish `product_id` | | `20037` | mahsulot arxivda | arxivdagi mahsulotni sotish mumkin emas | | `20063` | sotuv OFDga yuborilmagan | `skip_ofd` bayrog’i bilan olib tashlanadi | | `20085` | sotuvchida do’konga kirish ruxsati yo’q | tekshirish `seller_id` | Asosiy mo’ljal — HTTP-kod; raqamli va satrli kodlar aniq diagnostika va loglar uchun xizmat qiladi. ## Xato tanasini tahlil qilish ```python def parse_error(resp): try: body = resp.json() except ValueError: return {"code": resp.status_code, "message": resp.text[:300]} err = body.get("error") if isinstance(err, dict): return {"code": body.get("status_code", resp.status_code), "message": err.get("message") or err.get("code")} return {"code": body.get("code", resp.status_code), "message": body.get("message") or (err if isinstance(err, str) else "unknown")} ``` `correlation_id` javobdan logga yoziladi — u orqali qo’llab-quvvatlash xizmati trassirovkadan so’rovni topadi.